جنگ های صلیبی

 

مقدمه

یکی از رخداد‌های مهمتاریخ جهان، جنگهای صلیبی است. این جنگهاکه در حدود دویست سال بطول انجامید، میان مسیحیان اروپایی ومسلمانانصورت گرفت. علل بوجود آمدن اینجنگها مربوط به اوضاعقاره اروپابود. اما میدانهای جنگ ، درفلسطین،مصر وشامیعنی قلمرو مسلمانان قرار داشت. بنابراین آثار تخریبی این جنگها و ویرانی سرزمینها ، بر مسلمانان زیان فراوانی واردکرد.

این جنگها اگر چه با پیروزی سیاسی و نظامی مسلمانان به پایان رسید ومسلمانان توانستند سرزمینهای خود را حفظ کنند، اما اروپاییان نیز از آن بهره‌هایاقتصادی ، تمدنی و فرهنگی فراوان بردند. زیرا جنگهای صلیبی موجب آشنایی اروپاییانبامشرق زمینو بخصوصتمدن با شکوه اسلامیشد. آنان از این تمدن ودانش مسلمانان بهره‌های بسیار گرفتند. همین امر در تحولاتی که بعدها منجر به پیشرفتاروپا منجر شد، نقش مهمی داشت. در حقیقت جنگهای صلیبی زمینه‌ساز انتقالدستاورد‌های تمدن اسلامیبه اروپا گردید.

آغازجنگ‌های صلیبی

درسال ۱۰۹۵ میلادی جنگ‌های صلیبی میان مسلمانان ومسیحیان آغاز شد. جنگ‌های صلیبی به جنگ‌هایی گفته می‌شود که در آن مسیحیان برای رهایی بیت‌المقدس که زیر سلطه مسلمانان بود در قرون یازده و دوازده میلادی بدان دست می‌زدند. نخستین کسی که پرچم جنگ را برافراشت راهبی بنام پطرس از اهالی گل (فرانسه فعلی) بود. جنگ‌های صلیبی نه جنگ است که در جنگ اول و چهارم هیچیک از پادشاهان اروپایی دخالت نداشتند و فقط نجبا و اصیل زادگان بودند که بر صلیبی‌ها فرمانروایی می‌کردند. غیر از جنگ اول در باقی جنگ‌ها مسیحیان از مسلمانان شکست خوردند.

در سال ۱۰۹۵ میلادی پاپ اورین دوم همه مسیحیان اروپایی را مجبور کرد تا علیه ترکان مسلمان قیام کنند و شهر اورشلیم (بیت المقدس) واقع در فلسطین را اشغال کنند. در همان سال، سپاه بزرگی مهیا و رهسپار نخستین جنگ صلیبی گردید. عده زیادی از جنگجویان صلیبی در طول سفر خطرناک از اروپا تا خاورمیانه جان خود را از دست دادند. آنها که زنده ماندند در سال ۱۰۹۹ م بیت المقدس را تسخیر کردند. بین سالهای ۱۰۹۹ تا ۱۲۵۰ میلادی شش جنگ صلیبی دیگر رخ داد ولی در هیچ یک از آنها صلیبیان موفقیتی به دست نیاورند.

دستاورد اولیه جنگهای صلیبی

هرچند به ظاهر آغاز جنگهای صلیبی سابقه دینیداشت و هشت جنگ را شامل گردید، ولی بارهابیت المقدسبین مسلمانان و مسیحیان دست بدستشد. انگیزه‌های دنیوی مانند شکوه شهرهای پر نعمت مسلمان ، شوالیه‌های مسیحی راوسوسه و در نهایت هرچند مسلمانان پیروز شدند، اما اروپاییان نیز غنایم زیادی بردند. در جنگهای صلیبی گروه کثیری از مسیحیان اروپایی به قصد تصرف بیت المقدس بهسرزمینهای مسلمانان لشکرکشی کردند.

آنان مدعی بودند که بیت المقدس مزارعیسی علیه‌السلاماست و مسیحیان برای زیارتنمی‌توانستند به آسانی به آن شهر مسافرت بکنند. مسلمانان در زمان خلیفه دوم بیتالمقدس را از دست روم شرقی آزاد ساختند. این شهر در زمان حیاتحضرت محمدصلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلمبرای مدتیقبله اول مسلمانانبود. به همین جهت برایمسلمین احترام و اهمیت بسیار داشت. در نزد پیروان سایرادیان الهیچونیهود، ومسیحیتنیز این شهر محترم شمرده می‌شود. پساز آنکه بیت المقدس به تصرف مسلمانان در آمد.
آنان کلیه پیروان ادیان الهیبخصوص مسیحیان آزادی عمل دادند. مسیحیان نه تنها در شهر ، بلکه در سرتاسر جهاناسلام با آزادی کامل زندگی می‌کردند. اما در حدود 1000 سال میلادی ، در حالی کهعده‌ای از مسیحیان منتظر ظهور حضرت عیسی علیه‌السلام در بیت المقدس بودند، اخباریتوام با اغراق در اروپا در مورد آزار و اذیت زائران اروپایی بیت المقدس انتشاریافت.

نتایج بارز جنگهای صلیبی

  • جنگهای صلیبی اگر چه در مجموع 200 سال طول کشید. اما در عمل بیش از 4/3 آن بهصلحگذشت. در این فواصل طولانی صلح ،اروپاییان فرصت کافی برای آشنایی با تمدن اسلامی و بهره‌مندی از رونق اقتصادی آن رایافتند. علاوه بر منطقه فلسطین ، که محل تماس صلیبیون اروپایی با مسلمانان بود،بنادر مصر و شام ، و نیز شهرهای مسلمان نشیناسپانیا محل آشنایی وسیع اروپاییان با تمدن اسلامی شده بود. نقش اصلی در این ارتباط را تجاراروپایی بر عهده داشتند. بعضی از کشیشان مسیحی نیز به دور از چشم مقامات کلیسا و بهدلیل انگیزه‌های علمی به دستاوردهای تمدن اسلامی توجه داشتند.
  • پیشرفتهای پزشکی مسلمانان و ترقیات آنان درشناختگیاهان وتولید دارو، توجه اروپاییان را جلب کردهبود. طی این مبادلات ، اروپاییان اولین بارکاغذ،باروت، وقطب نما وطریقه ساخت و کاربرد آنها آشنا شدند. همراه این گونه کالاها ، واژه‌ها و اصطلاحاتزیادی از تمدن اسلامی مورد اقتباس اروپاییان قرار گرفت. از میان نوشته‌های مسلمانان، کتابهای فلسفی ،پزشکی ،داروسازی ،نجوم ،جغرافیا،ریاضیات ، بیشتر مورد توجه بود. تعدادی از این کتابها از جمله آثارابو علی سیناوفارابی بهزبان لاتین که زبان علمی و دینی اروپا در قرن وسطی بود، ترجمه شد.

تأثیر جنگهای صلیبی بر زندگی بشر

/ 0 نظر / 7 بازدید